سهمیه منطقه ۳ چقدر رتبه را کاهش میدهد

بحث  سهمیه ها در کنکور سراسری همیشه داغ است اینکه چه کسی با سهمیه خاص وارد دانشگاه می شود و چه کسی سهمیه ندارد !!! اول از هم باید گفت که همه داوطلبان کنکور سراسری با یک سهمیه ای وارد دانشگاه می شوند . سهمیه یعنی ظرفیت اختصاص داده شده به داوطلب بر اساس شرایط آن فرد . برای همین موضوع همه داوطلبان کنکور سراسری با سهمیه وارد می شوند که این سهمیه ها  با هم متفاوت است که در ادامه به توضیح هر سهمیه می پردازیم .

سهمیه کنکور چیست؟

سهمیه کنکور سازوکاری است که سازمان سنجش برای ایجاد عدالت آموزشی بین داوطلبان در نظر گرفته است. در این سیستم، داوطلبان بر اساس شرایط تحصیلی، جغرافیایی یا اجتماعی در گروه‌های مختلفی دسته‌بندی می‌شوند تا رقابت آن‌ها منصفانه‌تر باشد. مهم‌ترین و پرجمعیت‌ترین نوع سهمیه، سهمیه مناطق است که تقریباً همه داوطلبان مشمول آن می‌شوند.

اهمیت شناخت سهمیه کنکور چیست؟

شناخت دقیق سهمیه کنکور نقش بسیار مهمی در تحلیل شانس قبولی دارد. بسیاری از داوطلبان بدون توجه به سهمیه خود، رتبه‌شان را با دیگران مقایسه می‌کنند و دچار تصمیم‌گیری اشتباه می‌شوند. وقتی بدانید در کدام سهمیه قرار دارید و میزان تأثیر آن چقدر است، انتخاب رشته منطقی‌تر و واقع‌بینانه‌تری خواهید داشت.

انواع سهمیه در کنکور سراسری ۱۴۰۵

در کنکور سراسری ۱۴۰۵، سهمیه‌ها به چند دسته اصلی تقسیم می‌شوند که هرکدام ضوابط خاص خود را دارند. مهم‌ترین آن‌ها شامل سهمیه مناطق (۱، ۲ و ۳)، سهمیه ایثارگران، سهمیه رزمندگان و سهمیه خانواده شهداست. در میان این موارد، سهمیه مناطق بیشترین تعداد داوطلب را پوشش می‌دهد و تأثیر آن بر رتبه، برای اغلب شرکت‌کنندگان بسیار تعیین‌کننده است.

لیست سهمیه‌های کنکور سراسری

به‌طور کلی، لیست سهمیه‌های کنکور سراسری شامل موارد زیر است:

• سهمیه منطقه ۱
• سهمیه منطقه ۲
• سهمیه منطقه ۳
• سهمیه ایثارگران ۲۵ درصد
• سهمیه ایثارگران ۵ درصد
• سهمیه رزمندگان

در این مقاله تمرکز اصلی بر سهمیه مناطق است؛ زیرا بیشترین سؤال و ابهام داوطلبان مربوط به همین بخش است.

نحوه تقسیم‌بندی داوطلبان در سهمیه مناطق در کنکور ۱۴۰۵

داوطلبان کنکور بر اساس محل تحصیل سه سال آخر دوره متوسطه دوم، در یکی از سه منطقه ۱، ۲ یا ۳ قرار می‌گیرند. این تقسیم‌بندی به سطح امکانات آموزشی و شرایط منطقه بستگی دارد. معمولاً شهرهای بزرگ و برخوردار در منطقه ۱، شهرهای متوسط در منطقه ۲ و مناطق کم‌برخوردار در منطقه ۳ قرار می‌گیرند. توجه داشته باشید که علاوه بر سهمیه تراز شما بر نتیجه پایانی آزمون کنکور تان موثر است. اگر به دنبال رشته پزشکی هستید، فهمیدن تراز لازم برای قبولی در رشته پزشکی می تواند به شما کمک شایانی کند.

سهمیه کدام منطقه بهتر است ؟

گاهی اوقات خیلی از داوطلبان برای بهره مندی از سهمیه خاصی از مناطق محل تحصیل یا سکونت خود را تغییر می دهند اما جالب است بدانید که تفاوت زیادی با هم ندارد . بیشترین ظرفیت ها برای سهمیه منطقه 2 است اما تعداد داوطلبان زیادی هم دارد . سهمیه منطقه 1 حدودا یک چهارم کل سهمیه مناطق است و سهمیه منطقه 3 رتبه در سهمیه را خیلی کاهش می دهد. به طور مثال اگر فردی جزو سهمیه منطقه 3 باشد و رتبه کشوری او 1000شده باشد رتبه او در سهمیه حدودا 70 می شود اما 70 سهمیه منطقه 3 با منطقه 1و2 اصلا قابل مقایسه نیست چرا که تعداد افراد منطقه 3 کمتر هستند و ظرفیت کمتری به آنان اختصاص دارد برای همین رتبه 70 منطقه 3 با رتبه 700 منطقه 1و2 برابری می کند.

ظرفيت سهميه مناطق در کنکور ۱۴۰۵

ظرفیت سهمیه مناطق در کنکور ۱۴۰۵ به این صورت است که ابتدا ظرفیت هر رشته‌ مشخص می‌شود و سپس این ظرفیت بین مناطق ۱، ۲ و ۳ بر اساس تعداد داوطلبان هر منطقه تقسیم می‌گردد. به همین دلیل، ظرفیت نهایی هر منطقه ثابت نیست و هر سال ممکن است تغییر کند.

میزان تأثیر سهمیه‌ها در کنکور ۱۴۰۵

میزان تأثیر سهمیه‌ها در کنکور ۱۴۰۵ بسیار قابل توجه است و می‌تواند سرنوشت قبولی داوطلب را تغییر دهد. درک درست این تأثیر کمک می‌کند داوطلبان، رتبه خود را به‌درستی تحلیل کرده و انتخاب رشته‌ای متناسب با سهمیه‌شان انجام دهند.

آیا امکان استفاده از دو سهمیه در کنکور سراسری وجود دارد؟

خیر، هر داوطلب فقط می‌تواند از یک سهمیه اصلی در کنکور سراسری استفاده کند. اگر داوطلبی مشمول چند سهمیه باشد، معمولاً سهمیه‌ای که تأثیر بیشتری دارد برای او اعمال می‌شود. بنابراین امکان استفاده همزمان از دو سهمیه در کنکور وجود ندارد.

سهمیه منطقه 1 شامل چه شهرهایی می شود ؟

البته می توانید از مدرسه محل تحصیل خود منطقه خود را جویا شوید اما مناطق 19 گانه تهران + مناطق مرفه شهرهای بزرگ و مادر جز منطقه 1 به حساب می آیند .

سهمیه منطقه ۱ چقدر رتبه را کاهش می‌دهد؟

در پاسخ به این سؤال که سهمیه منطقه ۱ چقدر رتبه را کاهش می‌دهد باید گفت منطقه ۱ کمترین میزان «کاهش رتبه» را دارد. دلیل این موضوع، سطح بالای رقابت و تراکم داوطلبان قوی در این منطقه است. بنابراین قبولی در رشته‌های پرطرفدار برای داوطلبان منطقه ۱ معمولاً نیازمند رتبه‌های بهتری است.

سهمیه منطقه 2شامل چه شهرهایی می شود ؟

این سهمیه شامل منطقه 20 به بعد تهران ، شهرهای کوچک و اکثر شهرستان های ایران است . بیشترین ظرفیت به سهمیه منطقه 2 اختصاص دارد و بیشترین تعداد شرکت کننده را هم دارد و معمولا به نسبت سهمیه منطقه 1 قبولی های بهتری هم دارد .

سهمیه منطقه ۲ چقدر رتبه را کاهش می‌دهد؟

سؤال رایج دیگر این است که سهمیه منطقه ۲ چقدر رتبه را کاهش می‌دهد. منطقه ۲ از نظر سطح رقابت، حد واسط منطقه ۱ و ۳ محسوب می‌شود. در بسیاری از رشته‌ها، داوطلبان منطقه ۲ با رتبه‌ای کمی بالاتر از منطقه ۳ اما پایین‌تر از منطقه ۱ شانس قبولی دارند.

سهمیه منطقه 3 شامل چه شهرهایی می شود ؟

روستاها و شهره ای کوچک و دور  که معمولا امکانات رفاهی کمتری نیز دارد جز منطقه 3 و منطقه محروم به حساب می آید . تصور عموم بر این است که این سهمیه بهترین قبولی را دارد اما چنین نیست شاید رتبه در منطقه به نسبت رتبه کشوری خیلی تغییر کند اما در بین مناطق منطقه 3 سخت ترین قبولی ها را دارد .

سهمیه منطقه ۳ چگونه محاسبه می‌شود؟

سهمیه منطقه ۳ بر اساس محل تحصیل داوطلب در مناطق کم‌برخوردار کشور تعیین می‌شود. رقابت داوطلبان منطقه ۳ فقط با سایر داوطلبان همین منطقه انجام می‌شود و رتبه آن‌ها در سهمیه منطقه ۳ محاسبه و اعلام می‌گردد. به همین دلیل، مقایسه رتبه منطقه ۳ با رتبه داوطلبان مناطق دیگر از نظر تحلیلی درست نیست.

منطقه ۳ چقدر سهمیه دارد؟

یکی از پرتکرارترین سوالات این است که منطقه ۳ چقدر سهمیه دارد. سهمیه منطقه ۳ بخش قابل توجهی از ظرفیت انتخاب  رشته ی ‌محل‌ها را به خود اختصاص می‌دهد، زیرا تعداد داوطلبان این منطقه زیاد است. ظرفیت هر رشته ابتدا به سهمیه مناطق اختصاص داده می‌شود و سپس داوطلبان منطقه ۳ برای همان ظرفیت مشخص، با یکدیگر رقابت می‌کنند.

سهمیه منطقه ۳ چقدر رتبه را کاهش می‌دهد؟

اینکه سهمیه منطقه ۳ چقدر رتبه را کاهش می‌دهد، به عوامل مختلفی مثل رشته، دانشگاه و سال کنکور بستگی دارد. به‌طور معمول، داوطلبان منطقه ۳ با رتبه‌ای ضعیف‌تر نسبت به منطقه ۱ و ۲ می‌توانند به گزینه‌های مشابه از نظر سطح دانشگاه و رشته تحصیلی دست پیدا کنند، زیرا سطح رقابت در این سهمیه متفاوت است.

سهمیه مناطق برای چه دوره هایی قابل استفاده است ؟

سهمیه مناطق برای تمامی دوره های ارائه شده توسط سازمان سنجش اعم از شبانه ، روزانه ، پیام نور ، غیر انتفاعی ، ازاد ، پردیس و … قابل استفاده است و هر داوطلب در ردیف سهمیه خود سنجیده می شود علاوه براین برای رشته های بدون کنکور هم سهمیه مناطق محاسبه می شود که هر فرد در ردیف معدل سهمیه خود سنجیده شود نه با کل کشور .

*حتی افرادی که دارای سهمیه ایثارگران هستند نیز می توانند در صورت تمایل از سهمیه خود استفاده نکنند و جز سهمیه مناطق محسوب شوند .

تعهد خدمت در سهمیه مناطق :

افرادی که از سهمیه مناطق استفاده می کنند اگر در دوره روزانه پذیرفته شوند پس از پایان دوره تحصیلات کارشناسی باید دوره خدمت خود را بگذرانند . که شامل این است که داوطلبان منطقه 1 ، یک برابر مدت تحصیل و داوطلبان سهمیه منطقه 2و3 ، دو برابر مدت تحصیل خود را باید به دولت خدمت کنند . اما این تعهد خدمت شامل دوره هایی که پرداخت شهریه دارند نمی شود .

سهمیه ایثارگران :

یک سهمیه بسیار موثر در کنکور سراسری و در انتخاب رشته دانشگاه آزاد است اما جالب است بدونید که این افراد با رقبای خود سنجیده می شوند و به طور کامل از داوطلبان سهمیه مناطق جدا می شوند برای همین داوطلبان دارای سهمیه مناطق با خیال راحت به مطالعه خودشون ادامه بدهند چون سهمیه ایثارگران تاثیری در قبولی آنها ندارد و این باور اشتباه که بچه های دارای سهمیه ظرفیت بچه های آزاد را گرفته اند باید دور ریخته شود .

تفاوت قبولی سهمیه ایثارگران با قبولی سهمیه آزاد :

شاید باورتون نشه اما بچه های سهمیه ایثارگران سخت تر قبول می شوند رتبه 3000سهمیه ایثارگران با رتبه 3000مناطق اصلا قابل مقایسه نیست و جالبه بدونید که 3000ایثارگران سخت از 3000منطقه 3 قبول می شه چرا که تعداد شرکت کنندگان کمتری دارند و ظرفیت کمتری دارند برای همین فقط رتبه های زیر 1000سهمیه ایثارگران می توانند به قبولی خاص خود امیدوار باشند . تنها تفاوت بچه های سهمیه ایثارگران در این است که برای کسب رتبه عالی نیازی به میانگین درصد های بالا ندارند چون تعداد شرکت کنندگان کمتری دارند اما قبولی سخت تری دارند .

آیا از سهمیه ایثارگران استفاده کنم ؟

شاید با خودتون بگید خوب معلومه کسی که سهمیه داره باید ازش استفاده کنه بله برای رشته ریاضی و انسانی وجود سهمیه خیلی خوبه اما در رشته تجربی کمی داستان متفاوته . به دلیل تعداد بالای شرکت کنندگان در رشته تجربی اگر شما داوطلب پر تلاشی باشی سهمیه بهت خیلی کمک می کنه اما اگر قرار باشه رتبه های نجومی کسب کنی و خیلی درس نمی خونی سهمیه بدتر تو رو عقب می اندازه رتبه 10 هزار مناطق می تونه باز پیرا پزشکی در دانشگاه های دولتی شهرستان قبول بشه اما 10 هزار سهمیه ایثارگران باید به پیام نور و دانشگاه های آزاد شهرستان فکر کنه .

سهمیه سیل زدگان و زلزله زدگان :

متاسفانه در کشور ما به دلیل بلایای طبیعی خساراتی به برخی از شهرها و استان ها وارد شده است برای همین برای داوطلبان بومی این شهر ها سهمیه ای مازاد در نظر گرفته شده است که شامل داوطلبان بومی همان منطقه سیل زده یا زلزله است به طور مثال اگر فردی از استان کرمانشاه که جز مناطق زلزله زده است انتخاب رشته کند سهمیه ای برای او در دانشگاه تهران در نظر گرفته نمی شود بلکه این سهمیه برای خود دانشگاه های کرمانشاه یا شهرهای اطراف است .

سهمیه سیل زدگان در سال 98 و بعد از زلزله کرمانشاه تصویب شد و فقط مخصوص داوطلبان بومی این استان است . و 5% ظرفیت رشته های روزانه به وصورت مازاد در اختیار این داوطلبان قرار می گیرد . تمامی شرایط و ضوابط سهمیه سیل زدگان اعم از تعهد خدمت و نحوه تخصیص ظرفیت مانند سمهیه مناطق است . مدت زمان تخصیص این سهمیه 3سال است که از سال 98 شروع شده است و قابلیت انتقال و یه جابه جایی برای پذیرفته شدگان این سهمیه وجود ندارد .

سهمیه مناطق محروم :

براساس مصوبه برنامه ریزی آموزشی کنکور سراسری در سال 1372 40% ظرفیت مازاد دانشگاه های بومی شهرهای ایلام ، بوشهر ، چهارمحال و بختیاری ، سیستان و بلوچستان ، کردستان ، کرمانشاه ، کهکیلویه و بویر احمد لرستان  و هرمزگان به داوطلبان بومی این مناطق تعلق می گیرد که یک جدول کد رشته های ارائه شده ویژه داطلبان بومی مناطق محروم در دفترچه کد رشته های انتخاب رشته آزمون سراسری دارند و این سهمیه فقط شامل رشت های سراسری است.

نتیجه‌گیری

سهمیه‌ها در کنکور سراسری یکی از مهم‌ترین عوامل تعیین‌کننده شانس قبولی داوطلبان هستند و شناخت دقیق آن‌ها، به‌ویژه سهمیه مناطق، نقش کلیدی در انتخاب رشته صحیح دارد. درک اینکه سهمیه منطقه ۱، ۲ یا ۳ چگونه محاسبه می‌شود و هرکدام چقدر می‌توانند رتبه را جابه‌جا کنند، باعث می‌شود داوطلب با دیدی واقع‌بینانه‌تر تصمیم بگیرد و از مقایسه‌های اشتباه پرهیز کند. در نهایت، استفاده هوشمندانه از سهمیه در کنار تحلیل درست رتبه و ظرفیت‌ها، می‌تواند مسیر قبولی را هموارتر کند.

سوالات متداول :

۱. آیا رتبه کشوری یا رتبه در سهمیه برای قبولی مهم‌تر است؟

برای قبولی، رتبه در سهمیه ملاک اصلی سازمان سنجش است نه رتبه کشوری. داوطلبان هر سهمیه فقط با افراد همان سهمیه رقابت می‌کنند و به همین دلیل رتبه در سهمیه نقش تعیین‌کننده‌تری در قبولی دارد.

۲. اگر محل تحصیل داوطلب تغییر کند، سهمیه منطقه هم تغییر می‌کند؟

سهمیه منطقه بر اساس محل تحصیل سه سال آخر دبیرستان تعیین می‌شود. اگر این سه سال در مناطق مختلف گذرانده شده باشد، منطقه‌ای که داوطلب بیشترین سال تحصیل را در آن داشته، به‌عنوان سهمیه نهایی لحاظ می‌شود.

۳. آیا سهمیه مناطق روی همه رشته‌ها به یک اندازه تأثیر دارد؟

خیر، میزان تأثیر سهمیه مناطق در رشته‌ها و دانشگاه‌های مختلف یکسان نیست. در رشته‌های پرطرفدار و دانشگاه‌های برتر، رقابت شدیدتر است و تفاوت رتبه‌ها کمتر دیده می‌شود، اما در رشته‌ها و دانشگاه‌های با تقاضای کمتر، تأثیر سهمیه‌ها ملموس‌تر است.

۴. آیا سهمیه منطقه ۳ همیشه شانس قبولی بیشتری ایجاد می‌کند؟

سهمیه منطقه ۳ معمولاً شانس قبولی را افزایش می‌دهد، اما تضمینی نیست. سطح رقابت داخل منطقه، تعداد داوطلبان قوی و ظرفیت رشته‌ ها همگی در نتیجه نهایی نقش دارند و نباید صرفاً به سهمیه تکیه کرد.

۵. آیا سهمیه کنکور بعد از قبولی هم در دانشگاه تأثیر دارد؟

خیر، سهمیه کنکور فقط در مرحله پذیرش و قبولی اعمال می‌شود. بعد از ورود به دانشگاه، همه دانشجویان شرایط آموزشی یکسانی دارند و سهمیه در نمرات، واحدها یا مدرک نهایی تأثیری ندارد.